Doorgaans denk je bij Londen niet gelijk aan tropisch weer, maar toen LiveXS onlangs de Engelse hoofdstad bezocht om Arctic Monkeys te interviewen vielen de mussen aldaar letterlijk van het dak. Zweterige metro’s, driekwart van de stad in korte broek en ons illustere viertal op de afgehuurde tweede verdieping van een centraal gelegen Engelse pub. Een goed afgeschermde locatie om eens grondig met een selecte afvaardiging van de wereldpers te babbelen over Humbug, de nieuwe (derde) cd van de heren die op 21 augustus wereldwijd uitkomt. Niet geheel toevallig is dat de eerste dag van Lowlands, waar de band datzelfde weekend ook optreedt. Een week later staan ze vervolgens op Reading en Leeds, de festivals waar ze ooit hun Engelse live-doorbraak beleefden.
Eerste beluistering van Humbug leert ons dat de band een enorme ontwikkeling heeft doorgemaakt. De I Bet You Look Good On The Dancefloor schoffies van weleer zijn niet meer. Ze hebben plaatsgemaakt voor jongemannen met halflang haar die eerst in LA met Josh Homme (Queens of the Stoneage) en toen in New York met James Ford van Simian Mobile Disco aan hun nieuwe songs sleutelden. Dat laatste hoor je niet echt, dat eerste des te meer. Humbug klinkt namelijk zwaarder, schurender en volvetter dan voorheen. Maar ook langzamer, introspectiever, moodier en melancholieker. Oftewel: het album ligt meer in het verlengde van werk van The Coral, Richard Hawley en Turners eigen Last Shadow Puppets dan dat het een logische opvolger van de eerste twee albums van de band is. Songs als Secret Door en Cornerstone zijn bijvoorbeeld wonderschoon en bijna classicistisch romantisch. Op het eerste gehoor staan er geen echte dansvloersingles op Humbug en lijkt het meer een album dat 30-plussers met een goede muzieksmaak zal aanspreken dan dat de kids er warm voor zullen lopen. Maar je weet het natuurlijk nooit. Als je eerste single Crying Lightning een paar keer hebt gehoord is de kans namelijk groot dat het inmiddels al één van je favoriete Arctic Monkeys nummers is.
In Londen schuiven we aan bij drummer Matt Helders en bassist Nick O’Malley.
Jullie hebben dit keer langer dan voor de vorige twee albums in verschillende studio’s gezeten. Was dit een complexer opnameproces? Matt: “Achteraf gezien valt het wel mee, maar we schreven in korte tijd veel songs die nogal uiteenlopend waren. Op een gegeven moment hadden we er eenentwintig. We wilden er toch slechts tien op Humbug zetten, dus was het even zoeken om er een coherent geheel van te maken.”
Toch lieten jullie journalisten in een vroeg stadium al naar een soort ‘work in progress’ cd met acht tracks luisteren. Was er een duidelijke deadline? Matt: “Ja, het album moest ruim voor Reading af zijn. Anders konden we op dat festival geen nieuwe songs spelen. We wilden dat de fans dan al vertrouwd waren met het nieuwe materiaal.”
Humbug in het verlengde leggen van Whatever People Say I Am, That’s What I’m Not en Favourite Worst Nightmare voelt als appels met peren vergelijken. Dit is een opvallend volwassen album geworden. Nick: “We hebben ook flink wat rockende, meer uptempo nummers geschreven maar die vonden we bij nader inzien toch minder sterk dan de nummers die uiteindelijk op Humbug beland zijn.”
Kunnen jullie zelf horen wat de NYC en wat de LA songs zijn? Matt: “Ja, heel duidelijk zelfs, hoewel we hopen dat de luisteraar dat niet kan horen. Maar om toch een voorbeeld te geven: My Propeller maakten we in New York met James en Crying Lightning in de woestijn met Josh. En met Alain Johannes, die man is echt een genie in de studio!"
Ik was enigszins verrast toen ik hoorde dat het nog niet helemaal zeker was dat Potion Approaching op het album zou komen. Ik vind het namelijk een van de sterkste nieuwe songs. Nick: “Wij vonden het ook een goede track, maar we wisten niet of ie binnen het totaalplaatje zou gaan passen.” Matt: “Maar uiteindelijk dachten we: goed genoeg, dus gewoon maar doen.”
Secret Door doet me heel erg denken aan The Last Shadow Puppets. Was het niet meer dan logisch dat Alex wat invloeden van dat project zou laten overvloeien in het nieuwe Arctic Monkeys materiaal? Matt: “Daar heb je helemaal gelijk in. Hij zingt ook anders dan voorheen, hij denkt anders, het heeft een grote invloed gehad op ons hernieuwde geluid.”
Sowieso klinken jullie op veel punten grimmiger, meer country delta-blues dan indie-rock. Nick: “De nummers komen nooit op eenzelfde manier tot stand.” Matt: “Alex heeft vaak een tekst geschreven en wij kijken dan wat we daar muzikaal mee kunnen. We voelden al snel dat onze aanpak aan het veranderen was. Heel even dachten we: ‘Hey, wat gebeurt er nu,’ maar al snel voelde het enorm goed en wisten we dat we een logische volgende stap gezet hadden.”
Enkele weken na dit interview speelde de band songs van Humbug tijdens een soort internet-show op hun eigen website. Tussen het materiaal zat ook een Nick Cave song. Gezien de transformatie bijna een logische keuze. Maar past het nieuwe materiaal moeiteloos tussen de oudere songs? Hebben jullie dat al kunnen testen? Matt: “Ja, we hebben wat shows in Australië gedaan, waar we ook nieuwe nummers speelden. Dat ging opvallend goed. Het voelt ook lekker dat we nu echt kunnen kiezen wat we spelen en wat niet.”
Pretty Visitors zou een goede toekomstige single kunnen zijn. De hoekige ritmes contrasteren lekker met de ingetogen toon van sommige andere songs. De beats klinken luchtig, in de break wordt het nummer juist heel ruig, de tekst heeft iets hatelijks. Matt: “Dat was een van de eerste nummers die we schreven. Eigenlijk dachten we dat we zo’n soort cd gingen schrijven, maar het liep allemaal heel anders. Toch paste Pretty Visitors er goed tussen, er zitten qua ritmiek veel onverwachte wendingen in dat nummer.” Nick: “We moesten keuzes maken. Ik denk dat sommige mensen ook enorm gaan genieten van onze toekomstige b-kantjes.”
Is er eigenlijk veel discussie onderling tussen de bandleden over de te volgen muzikale koers? Matt: “Amper. We hebben aan een half woord meestal genoeg. We doen niet alsof, we zijn echt een hecht viertal en we weten precies wat we aan elkaar hebben.” tekst Arnold Scheepmaker
Livedata 22 augustus Pukkelpop, Hasselt 23 augustus Lowlands, Biddinghuizen
